Het hoogste punt van het Onderzoeksgebouw van de Vrije Universiteit Amsterdam (VU) is bereikt met het plaatsen van een prefab afdekplaat op de liftschacht. Deze lift zit in het hoge deel van het Onderzoeksgebouw, dat als een trillingsbuffer fungeert voor de laagbouw erachter. Het lage bouwdeel is compleet trillingsvrij ten behoeve van wetenschappelijke meetapparatuur.
nauwkeurige metingen
Op een van de drukste locaties in Amsterdam, waar auto-, trein- en tramverkeer veel trillingen veroorzaakt, komt een trillingsvrij gebouw te staan. Dit is noodzakelijk omdat wetenschappers er met zo’n 65 laseropstellingen zeer nauwkeurig metingen moeten kunnen doen. Het Onderzoeksgebouw staat op de VU Campus aan De Boelelaan en herbergt naast vooruitstrevende onderzoeks- en onderwijsfaciliteiten ook een voorziening voor elektronenmicroscopie, radioactieve labs en een cleanroom.
twee delen, één gebouw
Het Onderzoeksgebouw bestaat feitelijk uit twee delen: hoogbouw van 12 verdiepingen (57 meter) en laagbouw van 6 verdiepingen (30 meter). De delen zijn constructief losgekoppeld en alleen de laagbouw is trillingsvrij. In de lichtstraat tussen de hoog- en laagbouw is de betonconstructie zichtbaar gelaten. Het beton maakt de enorme betonnen fundering onder de laagbouw tastbaar en legt een link naar het brutalistische hoofdgebouw van de VU aan de overzijde van de Boelelaan. Door de lichtstraat lijkt het één gebouw en zo zal de gebruiker het ook ervaren.
blokken beton zo groot als woonkamer
Om de laagbouw trillingsvrij te krijgen zijn er 470 groutinjectiepalen aangebracht. Op deze palen van 25 meter ligt een fundering van een meter dik, die in de kelder nog eens is verzwaard met vier blokken massief beton ter grootte van een woonkamer, op dikke plakken rubber. De vloer van de begane grond is een halve meter dik. Er zijn zorgvuldig gaten in uitgespaard voor de vier blokken zodat zij de vloer niet raken, maar visueel wel een vloervlak vormen. De bewapening van het beton weegt 250 tot 300 kilo per kubieke meter.
trillingsdempers
Alle installaties worden zodanig geplaatst dat ze geen trillingen overbrengen. Door onder meer rubberen ringen en trillingsdempers te gebruiken worden kanalen ontdaan van trillingen. En alle trillingsveroorzakende functies, zoals de lift en de kanalen voor de luchtcirculatie, zijn in de hoogbouw ondergebracht – de installaties op de vijfde en zesde verdieping zijn bedoeld voor beide bouwdelen.
duurzaam ontwerp
Ondanks de complexe opgave en het noodzakelijke gebruik van beton bleef de ambitie overeind om er een duurzaam gebouw van te maken. Daar is vanaf de start van het ontwerp rekening mee gehouden. Denk aan zonnepanelen, energiearme liften, ledverlichting en waterbesparend sanitair. Het energiezuinig verwarmen en koelen van het gebouw gebeurt met een WKO-installatie. Het gebouw is door cepezed ontworpen volgens de richtlijnen van het BREEAM Nieuwbouw Ontwerpcertificaat.
nauwkeurige metingen
Op een van de drukste locaties in Amsterdam, waar auto-, trein- en tramverkeer veel trillingen veroorzaakt, komt een trillingsvrij gebouw te staan. Dit is noodzakelijk omdat wetenschappers er met zo’n 65 laseropstellingen zeer nauwkeurig metingen moeten kunnen doen. Het Onderzoeksgebouw staat op de VU Campus aan De Boelelaan en herbergt naast vooruitstrevende onderzoeks- en onderwijsfaciliteiten ook een voorziening voor elektronenmicroscopie, radioactieve labs en een cleanroom.
twee delen, één gebouw
Het Onderzoeksgebouw bestaat feitelijk uit twee delen: hoogbouw van 12 verdiepingen (57 meter) en laagbouw van 6 verdiepingen (30 meter). De delen zijn constructief losgekoppeld en alleen de laagbouw is trillingsvrij. In de lichtstraat tussen de hoog- en laagbouw is de betonconstructie zichtbaar gelaten. Het beton maakt de enorme betonnen fundering onder de laagbouw tastbaar en legt een link naar het brutalistische hoofdgebouw van de VU aan de overzijde van de Boelelaan. Door de lichtstraat lijkt het één gebouw en zo zal de gebruiker het ook ervaren.
blokken beton zo groot als woonkamer
Om de laagbouw trillingsvrij te krijgen zijn er 470 groutinjectiepalen aangebracht. Op deze palen van 25 meter ligt een fundering van een meter dik, die in de kelder nog eens is verzwaard met vier blokken massief beton ter grootte van een woonkamer, op dikke plakken rubber. De vloer van de begane grond is een halve meter dik. Er zijn zorgvuldig gaten in uitgespaard voor de vier blokken zodat zij de vloer niet raken, maar visueel wel een vloervlak vormen. De bewapening van het beton weegt 250 tot 300 kilo per kubieke meter.
trillingsdempers
Alle installaties worden zodanig geplaatst dat ze geen trillingen overbrengen. Door onder meer rubberen ringen en trillingsdempers te gebruiken worden kanalen ontdaan van trillingen. En alle trillingsveroorzakende functies, zoals de lift en de kanalen voor de luchtcirculatie, zijn in de hoogbouw ondergebracht – de installaties op de vijfde en zesde verdieping zijn bedoeld voor beide bouwdelen.
duurzaam ontwerp
Ondanks de complexe opgave en het noodzakelijke gebruik van beton bleef de ambitie overeind om er een duurzaam gebouw van te maken. Daar is vanaf de start van het ontwerp rekening mee gehouden. Denk aan zonnepanelen, energiearme liften, ledverlichting en waterbesparend sanitair. Het energiezuinig verwarmen en koelen van het gebouw gebeurt met een WKO-installatie. Het gebouw is door cepezed ontworpen volgens de richtlijnen van het BREEAM Nieuwbouw Ontwerpcertificaat.
